Chú ý về liều lượng và những tương tác khi dùng prednisolon

Prednisolon là một thuốc chống viêm  thuốc nhóm glucorticoid. Thuốc có tác dụng đặc trưng của nhóm này là: chống viêm, chống dị ứng và ức chê miễn dịch. Nhóm thuốc này có nhiều tác dụng không mong muốn vì vậy cần dùng thuốc với liều lượng như thế nào và chú ý tương tác của thuốc ra sao cho hợp lí tránh gây độc với cơ thể.

prednisolon

Liều lượng và cách dùng thuốc :

Liều dùng và cách dùng của thuốc tùy thuộc và tình trạng bệnh cũng như đáp ứng của người bệnh với thuốc. Dùng đường Tiêm bắp hoặc tiêm tĩnh mạch dành cho người bệnh không thể uống được hoặc dùng trong các tình trạng cấp cứu. Sau thời kỳ cấp cứu được bênh nhân, nên chuyển sang dạng corticosteroid đường tiêm cho tác dụng kéo dài hoặc chuyển  thuốc sang dùng đường uống. đối với trẻ em khi dùng thuốc phải dựa vào tình trạng nặng nhẹ của bệnh cũng như đáp ứng của người bé đối với thuốc hơn là áp dụng cứng ngắc  nguyên tắc dựa chính xác vào liều lượng chỉ dẫn theo tuổi, cân nặng và diện tích cơ thể. Sau khi đạt được tác dụng điều trị mong muốn, cần giảm liều dần dần tới mức vẫn duy trì được đáp ứng lâm sàng thích hợp không dừng hẳn thuốc. Cần liên tục theo dõi tình hình người bệnh để hiệu chỉnh liều khi cần thiết, trường hợp khi bệnh thuyên giảm hoặc tăng lên hoặc bị stress ( khi phẫu thuật, nhiễm khuẩn, chấn thương). Khi cần phải dùng thuốc uống trong một thời gian dài, sử dụng phác đồ dùng thuốc cách nhật, dùng một lần duy nhất vào buổi sáng theo nhịp tiết tự nhiên sinh học của cơ thể của corticosteroid; như vậy sẽ hạn chế được tác dụng bất lợi hơn vì có thời gian phục hồi giữa 2 liều. Sau khi điều trị dài ngày cần phải ngừng prednisolon dần từng bước.

Liều dùng Prednisolon

Prednisolon hay được dùng  đường uống. Liều ban đầu cho người lớn  từ 5 -60 mg/ngày, tùy thuộc vào tình trạng của bệnh và thường chia làm 2 tới 4 lần mỗi ngày. Liều trẻ em có thể từ 0,14 – 2 mg/kg/ngày hoặc 4 – 60 mg/m2/ngày, chia làm 4 lần.

Liều dùng Prednisolon acetat

Prednisolon acetat là dạng thuốc có thể dùng để tiêm bắp, tiêm trực tiếp vào cơ quan đích như vào khớp hoặc mô mềm. Liều tiêm bắp ban đầu dùng cho người lớn  từ 4 – 60 mg/ngày, tùy thuộc vào tình trạng của bệnh. Thông thường, thuốc được tiêm bắp lưu ý chỉ những người có chuyên môn mới được tiến hành tiêm bắp, liều cách nhau 12 giờ 1 lần. Trẻ em  dùng 0,04 – 0,25 mg/kg hoặc 1,5 – 7,5 mg/m2 tiêm bắp, 1 hoặc 2 lần mỗi ngày. Trong trường hợp cần cấp cứu, có thể dùng liều tiêm bắp rất cao, gấp nhiều lần liều uống thường dùng. Tuy nhiên trong các tình trạng nguy kịch nhất, thường sử dụng một este hòa tan của prednisolon tiêm tĩnh mạch.

Liều dùng Prednisolon natri phosphat

Prednisolon natri phosphat có thể dùng cho cả đường uống, tiêm bắp, tiêm tĩnh mạch, tiêm trong khớp, trong các thương tổn, hoặc truyền tĩnh mạch. Khi truyền tĩnh mạch, prednosolon natri phosphat pha với các loại dung dịch glucose hoặc natri clorid tiêm. Liều dùng của prednisolon natri phosphat được biểu thị theo prednisolon phosphat. Liều điều trị ban đầu cho người lớn khi uống hoặc tiêm bắp, tiêm tĩnh mạch là từ 4 – 60 mg/ngày, tùy thuộc vào tình trạng của bệnh cần điều trị. Liều tiêm bắp hoặc tiêm tĩnh mạch của prednisolon phosphat thường từ 10 – 400 mg/ngày. Trẻ em dùng prednisolon phosphat với liều 0,04 – 0,25 mg/kg hoặc 1,5 – 7,5 mg/m2 tiêm bắp hoặc tĩnh mạch, 1 hoặc 2 lần mỗi ngày.

Khi tiêm thuốc trực tiếp vào trong khớp, trong thương tổn hoặc mô mềm, liều lượng và số lần dùng prednisolon phosphat liên quan đến mức độ viêm,nơi khu trú của vùng tổn thương. Liều thường dùng  2 – 30 mg, lặp lại từ 3 ngày đến 3 tuần một lần. Lưu ý rằng khi tiêm trong khớp nhiều lần có thể gây tổn hại  cho mô khớp. Với những khớp lớn như khớp gối, dùng 10 – 20 mg prednisolon natri phosphat. Với những khớp nhỏ hơn thì  4 – 5 mg có thể thích hợp. Liều dùng cho bao hoạt dịch thường là 10 – 15 mg, cho hạch là 5 – 10 mg. Ðể tiêm vào mô mềm, liều có thể thay đổi từ 10 – 30 mg.

Đối với những người bệnh cần điều trị dài hạn với glucocorticoid đều cần dùng thêm  thuốc calcitonin, calcitriol và bổ sung calci để dự phòng bệnh loãng xương do tác dụng không mong muốn của thuốc.

Những người có khả năng ức chế miễn dịch do glucocorticoid cần phải được cảnh báo về khả năng dễ bị nhiễm khuẩn.

Những người bệnh sắp được phẫu thuật có thể  cần phải dùng bổ sung glucocorticoid vì đáp ứng bình thường với stress đã  giảm sút do sự ức chế trục hạ đồi – tuyến yên – thượng thận.

 

Tương tác khi dùng thuốc

Prednisolon là chất gây cảm ứng enzym cytochrom P450 ở gan, là cơ chất của enzym P450 CYP 3A, vì vậy thuốc này tác động đến chuyển hóa của thuốc đặc biệt là một số thuốc như: erythromycin, phenobarbital, phenytoin, carbamazepin, ketoconazol, rifampicin không nên dùng các thuốc này cùng Presnisolon.

Một số thuốc như: Phenytoin, phenobarbital, rifampicin và các thuốc lợi tiểu giảm kali huyết  làm giảm hiệu lực của prednisolon.

Prednisolon có thể làm tăng glucose huyết, do đó với những người bị bệnh tiểu đường cần dùng liều insulin cao hơn.

Những triệu chứng gây quá liều gồm biểu hiện hội chứng dạng Cushing, yếu cơ, và loãng xương, chỉ xảy ra khi sửu dụng glucocorticoid dài ngày.

Trong những trường hợp này cần cân nhắc để có quyết định đúng đắn là  tạm ngừng hoặc ngừng hẳn việc sử dụng glucocorticoid.

You might also like More from author

Leave A Reply

Your email address will not be published.